{"id":6536,"date":"2022-01-21T05:38:00","date_gmt":"2022-01-21T05:38:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.euegeajans.com\/?p=6536"},"modified":"2022-01-21T07:42:01","modified_gmt":"2022-01-21T07:42:01","slug":"metaverse-dunyasina-hazir-miyiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/2022\/01\/21\/metaverse-dunyasina-hazir-miyiz\/","title":{"rendered":"Metaverse d\u00fcnyas\u0131na haz\u0131r m\u0131y\u0131z?"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0Egeli bilim insan\u0131 Metaverse kavram\u0131n\u0131 ve son d\u00f6nemdeki geli\u015fmeleri anlatt\u0131<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>Metaverse d\u00fcnyas\u0131na haz\u0131r m\u0131y\u0131z?<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Berfin Baysan \u2013 Pelin Ye\u015fil<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sanal d\u00fcnyaya yeni bir ivme kazand\u0131ran \u201cMetaverse\u201d bilgi teknolojileri ve dijitalle\u015fme alan\u0131nda \u00f6nemli kavramlardan biri olarak son d\u00f6nemde s\u0131k\u00e7a kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Ege \u00dcniversitesi Uluslararas\u0131 Bilgisayar Enstit\u00fcs\u00fc Bilgi Teknolojileri Anabilim Dal\u0131 \u00f6\u011fretim \u00fcyesi Do\u00e7. Dr. M\u00fcge Say\u0131t, fiziksel ya\u015fant\u0131n\u0131n bir\u00e7ok alan\u0131n\u0131 dijitalle\u015ftiren Metaverse terimine de\u011finerek son d\u00f6nemdeki geli\u015fmeleri anlatt\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Metaverse\u2019\u00fcn bilgisayarla g\u00f6r\u00fc, yapay zek\u00e2, 5G, bulu\u015f bili\u015fim gibi multimedya, bilgisayar a\u011flar\u0131 ve bilimleri alan\u0131nda geli\u015ftirilen son yakla\u015f\u0131m ve protokolleri bir araya getiren bir sanal evreni temsil etti\u011fini vurgulayan Do\u00e7. Dr. Say\u0131t, \u201cArt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ger\u00e7eklik (AR), fiziksel ortam i\u00e7erisine dijital nesneler eklemeyi i\u00e7erirken; sanal ger\u00e7eklik (VR), kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kendilerini \u00e7evreleyen sanal bir ortamda fiziksel bir evren i\u00e7erisinde olduklar\u0131n\u0131 hissetmelerini sa\u011fl\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cMetaverse evrenler \u00fczerinde arsa al\u0131m sat\u0131m\u0131 yapmak bile m\u00fcmk\u00fcn\u201d<\/b><b><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Metaverse\u2019\u00fcn, dijital ikiz teknolojisiyle ger\u00e7ek d\u00fcnyan\u0131n bir aynas\u0131n\u0131 olu\u015fturmas\u0131ndan bahseden Do\u00e7. Dr. Say\u0131t, \u201cSanal art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ger\u00e7eklik teknolojisiyle kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kendilerini bu sanal d\u00fcnya i\u00e7erisinde hissetmelerinin sa\u011flanmas\u0131 ama\u00e7lan\u0131yor. Buna ek olarak, yine son d\u00f6nemde y\u0131ld\u0131z\u0131 parlam\u0131\u015f olan blok zinciri teknolojisinden yararlanan ekonomik bir model kullan\u0131l\u0131yor. Kullan\u0131m ama\u00e7lar\u0131 bilgisayar oyunlar\u0131ndan, i\u015f, e\u011fitim ve dijital sosyal ya\u015fant\u0131ya kadar yayg\u0131n bir kapsamda geni\u015fletilebilir. \u00d6rne\u011fin, Metaverse evreninde kendimizi ger\u00e7ek d\u00fcnyada gibi hissedebilece\u011fimiz i\u015f toplant\u0131lar\u0131na kat\u0131lmak, sanal s\u0131n\u0131flarda ders almak ya da d\u00fcnyan\u0131n ba\u015fka bir noktas\u0131nda konser veren bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n konserine kat\u0131lmak m\u00fcmk\u00fcn olacak. Fiziksel d\u00fcnyaya ba\u011fl\u0131 bu sentetik d\u00fcnya fikri bir\u00e7ok b\u00fcy\u00fck firman\u0131n da g\u00fcndemi olmu\u015f durumda. Baz\u0131 firmalar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 Metaverse evrenler \u00fczerinde arsa al\u0131m sat\u0131m\u0131 bile yapmak m\u00fcmk\u00fcn. Yak\u0131n zamanda \u015firket ismini \u2018Meta\u2019 olarak de\u011fi\u015ftiren Facebook, Google, Apple, Samsung, Alibaba gibi d\u00fcnyada farkl\u0131 noktalarda bir\u00e7ok firma, Metaverse ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar yapmak ve bu evrende s\u00f6z sahibi olmak amac\u0131yla b\u00fcy\u00fck yat\u0131r\u0131mlar yapmaya ba\u015flad\u0131\u201d dedi.<b>\u00a0<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cYapay zek\u00e2n\u0131n ileti\u015fim a\u011flar\u0131nda b\u00fcy\u00fck rol oynayaca\u011f\u0131 \u00f6n g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor\u201d<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dijital bir evren i\u00e7erisinde ya\u015fama fikrinin yeni olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Do\u00e7. Dr. Say\u0131t, \u201cDaha \u00f6nce baz\u0131 kitap ve filmlere de konu olmu\u015f bir konsept. Ancak son d\u00f6nemde ortaya at\u0131lan teknolojik kavramlar insanl\u0131\u011f\u0131n bu hedefine daha fazla yak\u0131nla\u015fmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. Burada art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ger\u00e7eklik (AR), fiziksel ortam i\u00e7erisine dijital nesneler eklemeyi i\u00e7erirken; sanal ger\u00e7eklik (VR), kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kendilerini \u00e7evreleyen sanal bir ortamda fiziksel bir evren i\u00e7erisinde olduklar\u0131n\u0131 hissetmelerini sa\u011fl\u0131yor. Karma ger\u00e7eklikte ise fiziksel ve dijital d\u00fcnya bir araya getirilerek dijital ve ger\u00e7ek d\u00fcnyaya ait nesnelerin etkile\u015fimi sa\u011flan\u0131yor. Di\u011fer yandan, 5G a\u011flar\u0131n\u0131n ultra g\u00fcvenilir, ultra d\u00fc\u015f\u00fck gecikmeli internet servisleri \u00e7ok \u00e7e\u015fitli IoT cihazlar\u0131na y\u00fcksek kalitede bir internet altyap\u0131s\u0131 sunmay\u0131 vadediyor. 6G a\u011flar\u0131n\u0131n ise \u015fimdiden bir\u00e7ok ayr\u0131nt\u0131s\u0131 belli olmu\u015f durumda, ileride yapay zek\u00e2n\u0131n ileti\u015fim a\u011flar\u0131nda b\u00fcy\u00fck rol oynayaca\u011f\u0131 \u00f6n g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. T\u00fcm bu geli\u015fmeler, insanlar\u0131n sanal bir d\u00fcnya i\u00e7erisinde bir\u00e7ok deneyimi ya\u015fayabilmesi i\u00e7in altyap\u0131 haz\u0131rl\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cYat\u0131r\u0131mlar\u0131n ve teknolojik geli\u015fmelerin h\u0131z\u0131 ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc\u201d<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-6538 alignright\" src=\"http:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-300x199.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"199\" srcset=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-300x199.jpg 300w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-1024x680.jpg 1024w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-768x510.jpg 768w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-1536x1020.jpg 1536w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/unnamed-file-16-2048x1360.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>Metaverse i\u00e7erisinde sadece teknolojik alanlar ile ilgili kavramlar\u0131n yer almad\u0131\u011f\u0131na de\u011finen Do\u00e7. Dr. Say\u0131t, \u201cDisiplinler aras\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u00f6nem kazand\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnyadan s\u00f6z ediyoruz. \u00d6rne\u011fin, sanal ger\u00e7eklik g\u00f6zl\u00fckleri ile ilgili yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarda, bu g\u00f6zl\u00fcklerin donan\u0131mlar\u0131nda bir taraftan daha ger\u00e7ek\u00e7i bir dijital g\u00f6r\u00fcn\u00fcm sunmas\u0131 ve h\u0131zl\u0131 hesaplamayla insan hareketlerine h\u0131zl\u0131ca uyum sa\u011flamas\u0131 hedefleniyor. Di\u011fer yandan, ki\u015filerin saatlerce bu g\u00f6zl\u00fckleri kulland\u0131\u011f\u0131nda boyun, s\u0131rt a\u011fr\u0131s\u0131 gibi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n olu\u015fmamas\u0131 i\u00e7in ergonomik tasar\u0131mlar\u0131 i\u00e7in uzman doktorlar ile \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor, sadece teknolojik hedefler belirlemiyor donan\u0131mlar\u0131. Metaverse evreniyle ilgili bir ba\u015fka konu da burada ya\u015fayaca\u011f\u0131m\u0131z sosyal etkile\u015fim. Bu noktada psikoloji ve sosyoloji bilimlerini ilgilendiren bir\u00e7ok kavram var. Bu konuya yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar ve teknolojik geli\u015fmelerin h\u0131z\u0131 ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc, sanal ger\u00e7eklik evreninin yak\u0131n zamanda radikal bir bi\u00e7imde de\u011fi\u015fece\u011finin sinyallerini veriyor. Ak\u0131ll\u0131 giyilebilir cihazlar, geli\u015fmi\u015f a\u011f altyap\u0131s\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc hesaplama cihazlar\u0131 yak\u0131n gelecekte daha dijitize, daha interaktif ve daha ger\u00e7ek\u00e7i bir Metaverse evreni deneyimleyece\u011fimizi g\u00f6steriyor. Ancak yine de g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda yayg\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcde kullan\u0131labilmesi i\u00e7in zamana ihtiya\u00e7 oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir\u201d dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0Egeli bilim insan\u0131 Metaverse kavram\u0131n\u0131 ve son d\u00f6nemdeki geli\u015fmeleri anlatt\u0131 Metaverse d\u00fcnyas\u0131na haz\u0131r m\u0131y\u0131z? Berfin&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6537,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[69,1,70],"tags":[],"class_list":["post-6536","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim","category-gncl","category-kampus"],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-scaled.jpg",2560,1700,false],"thumbnail":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-300x199.jpg",300,199,true],"medium_large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-768x510.jpg",640,425,true],"large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-1024x680.jpg",640,425,true],"1536x1536":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-1536x1020.jpg",1536,1020,true],"2048x2048":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-2048x1360.jpg",2048,1360,true],"newsphere-slider-full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-1280x720.jpg",1280,720,true],"newsphere-featured":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-1024x680.jpg",1024,680,true],"newsphere-medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Doc.-Dr.-Muge-Sayit-720x380.jpg",720,380,true]},"author_info":{"display_name":"Editor","author_link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/author\/editor\/"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/bilim\/\" rel=\"category tag\">Bilim<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/gncl\/\" rel=\"category tag\">G\u00fcncel<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/kampus\/\" rel=\"category tag\">Kamp\u00fcs<\/a>","tag_info":"Kamp\u00fcs","comment_count":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6536","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6536"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6539,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6536\/revisions\/6539"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6537"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}