{"id":30811,"date":"2025-10-30T02:44:00","date_gmt":"2025-10-30T02:44:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.euegeajans.com\/?p=30811"},"modified":"2025-10-30T07:46:48","modified_gmt":"2025-10-30T07:46:48","slug":"eude-ataturkun-baris-politikasi-konusuldu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/2025\/10\/30\/eude-ataturkun-baris-politikasi-konusuldu\/","title":{"rendered":"E\u00dc\u2019de \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn Bar\u0131\u015f Politikas\u0131\u201d konu\u015fuldu"},"content":{"rendered":"

Ege \u00dcniversitesi (E\u00dc) Edebiyat Fak\u00fcltesi taraf\u0131ndan \u201cAtat\u00fcrk ve Cumhuriyet G\u00fcnleri\u201d kapsam\u0131nda\u00a0 \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn Bar\u0131\u015f Politikas\u0131\u201d konulu konferans d\u00fczenlendi. Edebiyat Fak\u00fcltesi Prof. Dr. Nuri Bilgin Konferans Salonunda ger\u00e7ekle\u015ftirilen etkinlikte konu\u015fmac\u0131 olarak Dokuz Eyl\u00fcl \u00dcniversitesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Hakk\u0131 Uyar yer ald\u0131. Konferansa, Edebiyat Fak\u00fcltesi Dekan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Dr. \u00d6\u011fr. \u00dcyesi Mehmet Yasin Kaya, Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Nuri Karaka\u015f\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra akademisyenler ve \u00f6\u011frenciler kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n

\"\"Konferansta konu\u015fan Prof. Dr. Hakk\u0131 Uyar, \u201cCumhuriyet\u2019in ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na ad\u0131m atarken, Cumhuriyet tarihine yaln\u0131zca siyasi \u00e7at\u0131\u015fmalar penceresinden de\u011fil, Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bar\u0131\u015f politikas\u0131 ekseninden de bakmak gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Birinci ve \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015flar\u0131 aras\u0131ndaki o karanl\u0131k d\u00f6nemde, T\u00fcrkiye hem bir kurtulu\u015f m\u00fccadelesi verip hem de \u00e7a\u011fda\u015f bir Cumhuriyet in\u015fa etti. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn bar\u0131\u015f anlay\u0131\u015f\u0131, pasif de\u011fil; aktif ve onurlu bir bar\u0131\u015ftan yanayd\u0131. \u2018En k\u00f6t\u00fc bar\u0131\u015f sava\u015ftan iyidir\u2019 anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 do\u011fru bulmuyorum; \u00e7\u00fcnk\u00fc Sevr de bir bar\u0131\u015ft\u0131 ama onursuzdu, Lozan ise onurlu bir bar\u0131\u015f\u0131n simgesidir. T\u00fcrkiye bu d\u00f6nemde, d\u00fcnyada sava\u015f r\u00fczg\u00e2rlar\u0131 eserken, sorunlar\u0131n\u0131 diplomasiyle \u00e7\u00f6zmeyi se\u00e7ti. Bat\u0131\u2019yla, Sovyetler Birli\u011fi\u2019yle ve kom\u015fularla dengeli ili\u015fkiler kurarak hem d\u0131\u015fta hem i\u00e7te bar\u0131\u015f\u0131 korudu. Cumhuriyet\u2019i kuran kadro ise 1880 ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131n gen\u00e7 subaylar\u0131yd\u0131; fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131na ra\u011fmen Milli M\u00fccadele boyunca uzla\u015fmay\u0131 ba\u015fararak bu \u00fclkenin temellerini att\u0131lar\u201d dedi.<\/p>\n

\u201cAtat\u00fcrk, Cumhuriyete giden yolu g\u00fcvence alt\u0131na ald\u0131\u201d<\/b><\/p>\n

Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn stratejik hamleleriyle Cumhuriyet yolunu g\u00fcvence alt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Prof. Dr. Uyar, \u201cMilli M\u00fccadele’nin ba\u015flang\u0131c\u0131nda tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k hedefiyle birle\u015fen lider kadro, zaferin ufukta belirmesiyle birlikte \u00fclkenin yeni rejiminin ne olaca\u011f\u0131 ve kim taraf\u0131ndan y\u00f6netilece\u011fi konular\u0131nda derin bir fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc. \u2018Pa\u015falar\u0131n Kavgas\u0131\u2019 olarak adland\u0131r\u0131lan bu d\u00f6nemde Mustafa Kemal Atat\u00fcrk, devrimci ad\u0131mlar\u0131n\u0131 destekleyecek olan \u0130smet \u0130n\u00f6n\u00fc ve Fevzi \u00c7akmak ile hareket ederken; Kaz\u0131m Karabekir, Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy ve Refet Bele gibi silah arkada\u015flar\u0131, saltanat ve hilafetin gelece\u011fi konusundaki muhafazak\u00e2r kayg\u0131lar\u0131 nedeniyle kar\u015f\u0131 safta yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Atat\u00fcrk’\u00fcn, Lozan’a \u0130smet Pa\u015fa’y\u0131 g\u00f6ndermesi ve 1924’te ordu mensuplar\u0131n\u0131n ayn\u0131 zamanda milletvekili olmas\u0131n\u0131 engelleyerek siyas\u00ee rakiplerini asker\u00ee g\u00fc\u00e7ten yoksun b\u0131rakmas\u0131 gibi stratejik hamleleri, bu iktidar m\u00fccadelesinin en \u00f6nemli d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131n\u0131 olu\u015fturmu\u015f ve Cumhuriyet’in ilan\u0131 ile devrimlere giden yolu \u015fekillendirmi\u015ftir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n

Prof. Dr. Uyar, \u201cKuvvetler birli\u011fi sistemi \u00e7er\u00e7evesinde meclisin ve Halk F\u0131rkas\u0131\u2019n\u0131n kontrol\u00fcn\u00fc elinde tutan Atat\u00fcrk, partili cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131yla hem meclisi hem de devrim s\u00fcrecini merkezden y\u00f6netti. Bat\u0131 d\u0131\u015f\u0131 bir toplum olan T\u00fcrkiye\u2019de devrimi, b\u00fcrokrasi ve askeri destekle m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan Atat\u00fcrk, muhalefeti 1925\u2019te Terakkiperver Cumhuriyet F\u0131rkas\u0131\u2019n\u0131n kapat\u0131lmas\u0131 ve 1926\u2019daki \u0130zmir Suikast\u0131 yarg\u0131lamalar\u0131yla kans\u0131z bir \u015fekilde tasfiye etti. Bu s\u00fcre\u00e7, 1930\u2019lara kadar toplumsal yap\u0131ya n\u00fcfuz eden \u015fapka ve k\u0131yafet d\u00fczenlemelerinden Medeni Kanun ve Harf Devrimi\u2019ne kadar bir\u00e7ok reformun ger\u00e7ekle\u015ftirilmesini sa\u011flad\u0131; muhalif kadronun etkisizle\u015ftirilmesiyle devrimler g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nd\u0131 ve Atat\u00fcrk, 1931\u2019de benimsedi\u011fi bar\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131 kademeli olarak uygulamaya koydu\u201d dedi.<\/p>\n

Etkinlik, Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Nuri Karaka\u015f\u2019\u0131n, konu\u015fmac\u0131 Prof. Dr. Hakk\u0131 Uyar\u2019a \u201cTe\u015fekk\u00fcr Belgesi\u201d takdim etmesiyle son buldu.<\/p>\n