{"id":24687,"date":"2024-11-28T06:39:11","date_gmt":"2024-11-28T06:39:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.euegeajans.com\/?p=24687"},"modified":"2024-11-28T06:39:12","modified_gmt":"2024-11-28T06:39:12","slug":"kornea-naklinde-alici-yapay-zeka-ile-belirlenecek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/2024\/11\/28\/kornea-naklinde-alici-yapay-zeka-ile-belirlenecek\/","title":{"rendered":"Kornea naklinde al\u0131c\u0131 yapay zeka ile belirlenecek"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Egeli bilim insan\u0131n\u0131n \u00a0projesine T\u00dcSEB\u2019den destek<\/strong><b><\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ege \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi G\u00f6z Hastal\u0131klar\u0131 Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. \u00d6zlem Barut Selver\u2019in y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131, \u201cKornea Nakli i\u00e7in Yapay Zeka Tabanl\u0131 Al\u0131c\u0131 Belirleme Sistemi Geli\u015ftirilmesi\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 proje,<b>\u00a0\u00a0<\/b>T\u00fcrkiye Sa\u011fl\u0131k Enstit\u00fcleri Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 (TU\u0308SEB) Ara\u015ft\u0131rma ve Geli\u015ftirme Projelerini\u0307 Destekleme Program\u0131 kapsam\u0131nda destek ald\u0131. Proje ile hem T\u00fcrkiye\u2019de hem de d\u00fcnyada ilk kez kornea nakil se\u00e7im operat\u00f6r\u00fcn\u00fc sim\u00fcle eden yapay zeka tabanl\u0131 etkile\u015fimli bir program geli\u015ftirilmi\u015f olacak.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Do\u00e7. Dr. \u00d6zlem Barut Selver\u2019i makam\u0131nda a\u011f\u0131rlayan Ege \u00dcniversitesi Rekt\u00f6r\u00fc Prof. Dr. Necdet Budak, Do\u00e7. Dr. Barut Selver\u2019i \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan dolay\u0131 tebrik ederek ba\u015far\u0131lar diledi. Prof. Dr. Budak, \u201c \u00dcniversitemiz akademisyenleri \u00e7a\u011f\u0131n gereksinimleri ve getirdi\u011fi yenilikleri de g\u00f6z \u00f6n\u00fcne alarak \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar ger\u00e7ekle\u015ftiriyor ve bu \u00e7al\u0131\u015fmalar, bir\u00e7ok kurumdan destek almaya hak kazan\u0131yor. \u00dcniversitemiz T\u0131p Fak\u00fcltesi G\u00f6z Hastal\u0131klar\u0131 Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. \u00d6zlem Barut Selver\u2019in y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 kornea nakline y\u00f6nelik yapay zeka tabanl\u0131 geli\u015ftirdi\u011fi sistem, kornea naklinde aday se\u00e7imi ve e\u015fle\u015ftirme s\u00fcre\u00e7lerini daha verimli hale getirecek. Hocam\u0131z\u0131 ve ekibini \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan dolay\u0131 tebrik, ediyor, ba\u015far\u0131lar diliyorum\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cD\u00fcnya 10 milyon ki\u015fi korneal k\u00f6rl\u00fckle sava\u015f\u0131yor\u201d<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kornea tabakas\u0131n\u0131n saydaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yitirmesiyle olu\u015fan hastal\u0131klar\u0131n d\u00fcnyadaki t\u00fcm k\u00f6rl\u00fcklerin y\u00fczde 10\u2019unu olu\u015fturdu\u011funu ifade eden Do\u00e7. Dr. Barut Selver, \u201cKornea, g\u00f6z\u00fcn \u00f6n taraf\u0131ndaki en d\u0131\u015f katman olup, saat cam\u0131 gibi saydam bir tabakad\u0131r. Bu saydaml\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131, iyi bir g\u00f6rme fonksiyonu i\u00e7in elzemdir. Kornea tabakas\u0131n\u0131n saydaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yitirdi\u011fi hastal\u0131klar, d\u00fcnyada t\u00fcm k\u00f6rl\u00fcklerin y\u00fczde 10\u2019unu olu\u015fturmaktad\u0131r. Korneal k\u00f6rl\u00fck olarak tan\u0131mlanan bu durumun tedavisi ancak bir doku nakli olan kornea nakli ile m\u00fcmk\u00fcn olabilmektedir. Kornea dokusu, kadavradan ba\u011f\u0131\u015f yoluyla temin edilmekte, yakla\u015f\u0131k 14 g\u00fcn s\u00fcre ile saklanabilmekte ve bu s\u00fcre i\u00e7inde al\u0131c\u0131ya nakledilmektedir. D\u00fcnyada,10 milyondan fazla ki\u015fi korneal k\u00f6rl\u00fckle sava\u015fmakta olup, y\u0131ll\u0131k ger\u00e7ekle\u015ftirilebilen nakil say\u0131s\u0131 ancak 150 bin seviyesindedir. Bu say\u0131lardan anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi ba\u011f\u0131\u015f dokusu, ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lamamakta ve her bir kornea dokusu i\u00e7in yakla\u015f\u0131k 70 hastan\u0131n bekledi\u011fi bilinmektedir. Bu noktada, kornea ba\u011f\u0131\u015f\u0131nda, al\u0131c\u0131y\u0131 olabildi\u011fince h\u0131zl\u0131 ve efektif \u015fekilde belirlemenin, \u00f6nemli bir konu oldu\u011fu a\u015fikard\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<b>Yapay zeka ile kornea nakli bekleme s\u00fcresi azalacak<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Proje kapsam\u0131nda kornea naklinde aday se\u00e7imine y\u00f6nelik yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalara de\u011finen\u00a0Do\u00e7. Dr. Barut Selver, \u201cKornea nakli ger\u00e7ekle\u015ftirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fc g\u00f6z bankalar\u0131ndaki kornea bekleyen al\u0131c\u0131 hastalar olduk\u00e7a fazla. Bu al\u0131c\u0131 listelerinden al\u0131c\u0131 se\u00e7imi, yetkili operat\u00f6r\u00fcn genel ge\u00e7er kurallar, literat\u00fcr bilgisi ve listelerdeki hastalar\u0131n \u00f6zellikleri dahilindeki karar\u0131na dayanmaktad\u0131r. Bu karar s\u00fcreci, al\u0131c\u0131 listesi uzad\u0131k\u00e7a zorla\u015fmakta ve s\u00fcre\u00e7 uzamaktad\u0131r. Bu problem i\u00e7in \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcm\u00fcz; kornea nakil cerrahisi \u00f6ncesi aday de\u011ferlendirme sistemi ad\u0131 alt\u0131nda geli\u015ftirdi\u011fimiz yapay zeka tabanl\u0131 algoritma ile kornea al\u0131c\u0131 se\u00e7iminden sorumlu yetkili operat\u00f6r\u00fc sim\u00fcle eden etkile\u015fimli bir program olu\u015fturmak ve bu sayede kornea al\u0131c\u0131 se\u00e7im s\u00fcrecini manuel se\u00e7ime g\u00f6re \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 ve efektif \u015fekilde sa\u011flamakt\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cSistem bir turnuva stratejisi ile kazanan\u0131 belirleyecek\u201d<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Proje hakk\u0131nda detayl\u0131 bilgi veren Do\u00e7. Dr. Barut Selver, \u201c\u00d6nerilen kornea nakil cerrahisi skorlama sisteminde, cerrahlar\u0131n uygun adaylara karar vermek i\u00e7in yorumlad\u0131klar\u0131 parametreler, bir makine \u00f6\u011frenmesi tekni\u011finin yapay sinir a\u011f\u0131 ya da derin a\u011f girdi \u00f6zellikleri olarak kullan\u0131labilir. Ancak problemin do\u011fas\u0131 gere\u011fi, adaylar\u0131n se\u00e7iminde yapay sinir a\u011f\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131 bir puan ile de\u011ferlendirilemez. Uzmanlar, sadece bir dizi potansiyel aday belirledikten sonra nakil i\u00e7in en uygun olan\u0131 se\u00e7ti\u011finden, \u00e7\u0131kt\u0131 de\u011fi\u015fkeni i\u00e7in puan yoktur. Bu nedenle, problem do\u011fal olarak yak\u0131nsamadan ziyade bir s\u0131n\u0131fland\u0131rma problemi olarak ortaya konabilir. Nakil bekleyen hasta say\u0131s\u0131 fazla ise yapay sinir a\u011f\u0131n\u0131n kazanan\u0131 kodlamas\u0131 i\u00e7in \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00e7ok fazla olmas\u0131 gerekir. Bu, \u00e7ok daha karma\u015f\u0131k bir yapay sinir a\u011f\u0131n\u0131n tasar\u0131m\u0131n\u0131 gerektirir. Bu zorlu\u011fun \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in, \u00f6nerilen projede geli\u015ftirilecek sistemde aday se\u00e7imi ikili bir s\u0131n\u0131fland\u0131rma problemi olarak ortaya konulacak. En iyi aday\u0131 bir kerede bulmak yerine, \u00f6nerilen sistem bir turnuva stratejisi kullanacak\u201d dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Egeli bilim insan\u0131n\u0131n \u00a0projesine T\u00dcSEB\u2019den destek Ege \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi G\u00f6z Hastal\u0131klar\u0131 Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":24688,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[69,99,1,70,68],"tags":[],"class_list":["post-24687","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim","category-egitim","category-gncl","category-kampus","category-saglik"],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver.jpg",1500,1000,false],"thumbnail":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-300x200.jpg",300,200,true],"medium_large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-768x512.jpg",640,427,true],"large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-1024x683.jpg",640,427,true],"1536x1536":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver.jpg",1500,1000,false],"2048x2048":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver.jpg",1500,1000,false],"newsphere-slider-full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-1280x720.jpg",1280,720,true],"newsphere-featured":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-1024x683.jpg",1024,683,true],"newsphere-medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Doc.Dr_.Ozlem-Barut-Selver-720x380.jpg",720,380,true]},"author_info":{"display_name":"Editor","author_link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/author\/editor\/"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/bilim\/\" rel=\"category tag\">Bilim<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/egitim\/\" rel=\"category tag\">E\u011fitim<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/gncl\/\" rel=\"category tag\">G\u00fcncel<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/kampus\/\" rel=\"category tag\">Kamp\u00fcs<\/a> <a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/saglik\/\" rel=\"category tag\">Sa\u011fl\u0131k<\/a>","tag_info":"Sa\u011fl\u0131k","comment_count":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24687","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24687"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24687\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24689,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24687\/revisions\/24689"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24688"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24687"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24687"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24687"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}