{"id":2455,"date":"2021-02-25T06:06:00","date_gmt":"2021-02-25T06:06:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.euegeajans.com\/?p=2455"},"modified":"2021-02-25T08:18:05","modified_gmt":"2021-02-25T08:18:05","slug":"prof-dr-ekici-cemre-turk-kulturunde-onemli-bir-yere-sahip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/2021\/02\/25\/prof-dr-ekici-cemre-turk-kulturunde-onemli-bir-yere-sahip\/","title":{"rendered":"Prof. Dr. Ekici, \u201cCemre, T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde \u00f6nemli bir yere sahip\u201d"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-2457 alignleft\" src=\"http:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-4-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-4-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-4-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-4.jpg 880w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>\u00a0<strong>Halk Bilimci ve T\u00fcrkolog Prof. Dr. Ekici, bahar\u0131n m\u00fcjdecisi \u201cCemre\u201dyi anlatt\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bahar\u0131n geli\u015finin habercisi cemrenin halk k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde yeri ve cemrenin hangi tarihlerde d\u00fc\u015fece\u011fi hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klamalarda bulunan Ege \u00dcniversitesi T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131 Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Enstit\u00fcs\u00fc T\u00fcrk Halk Bilimi Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Metin Ekici; \u201cTarihleri boyunca hayvanc\u0131 g\u00f6\u00e7ebe k\u00fclt\u00fcr\u00fcn d\u00fcnyadaki en eski ve en zengin k\u00fclt\u00fcrel birikimine sahip olan T\u00fcrkler k\u0131\u015ftan bahara ge\u00e7ilirken s\u0131cakl\u0131k de\u011ferlerinin ne zaman artmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7ok uzun zaman g\u00f6zlemlemi\u015ftir. Bu g\u00f6zlemlerini Altay sahas\u0131nda \u2018\u0130mre\u2019 s\u00f6z\u00fc ile ifade ederken, T\u00fcrk-\u0130slam k\u00fclt\u00fcr dairesine girdikten sonraki d\u00f6nemde \u2018Cemre\u2019 ve \u2018Cemre D\u00fc\u015fmesi\u2019 ile ifade etmi\u015flerdir. T\u00fcrkler hava de\u011fi\u015fimi konusundaki bilgileri her zaman \u00e7ok \u00f6nemsemi\u015f ve \u00f6zelikle bahar ve yaz\u0131n geli\u015fini g\u00f6steren olay ve g\u00fcnleri \u00e7ok sevmi\u015f ve bug\u00fcnlerde kutlama yapm\u0131\u015ft\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fcrk halk takvimine g\u00f6re y\u0131l\u0131n \u201cKas\u0131m G\u00fcnleri\u201d ve \u201cH\u0131z\u0131r G\u00fcnleri\u201d olmak \u00fczere ikiye ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eden Prof. Dr. Ekici, \u201cKas\u0131m g\u00fcnlerinin en so\u011fuk g\u00fcnleri olan k\u0131\u015f aylar\u0131 45\u2019er g\u00fcnl\u00fck \u2018Kas\u0131m\u2019, \u2018Zemheri veya Zehmeri\u2019 ve \u2018Hamsin\u2019 adl\u0131 \u00fc\u00e7 ana b\u00f6l\u00fcme ayr\u0131l\u0131r. Tamam\u0131 180 g\u00fcn olarak kabul edilen k\u0131\u015f devresinin ilk 135 g\u00fcnl\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 olu\u015fturan bu aylara say\u0131l\u0131 veya hesapl\u0131 g\u00fcnler denir. Bu devre k\u0131\u015f\u0131n en \u015fiddetli oldu\u011fu s\u00fcredir. Kara k\u0131\u015f ad\u0131 verilen en so\u011fuk g\u00fcnler Zemheri ve Hamsin aylar\u0131d\u0131r. Bunlar\u0131 takiben 21 Mart ile 6 May\u0131s aras\u0131ndaki 45 g\u00fcnl\u00fck bir ilkyaz vard\u0131r. H\u0131z\u0131r g\u00fcnlerinden Kas\u0131m g\u00fcnlerine ge\u00e7i\u015f aras\u0131nda da 2 Eyl\u00fcl- 5 Kas\u0131m g\u00fcnleri aras\u0131nda g\u00fcz mevsimi vard\u0131r. Bu d\u00f6nem eski ve yeni takvimlerin birbirine kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, ancak belli g\u00fcnlerin yine ani hava de\u011fi\u015fmelerinin ya\u015fanaca\u011f\u0131na ve aniden havalar\u0131n so\u011fuyaca\u011f\u0131n\u0131 ifade eder. Bunlar; \u2018Dokuzun Dokuzu ya da Mart Dokuzu\u2019, \u2018April Be\u015fi\u2019, \u2018Leylek k\u0131\u015f\u0131\u2019 ya da\u00a0 \u2018O\u011flak K\u0131\u015f\u0131\u2019 adlar\u0131yla bilinir. \u0130\u015fte Hamsin ay\u0131n\u0131n sonuna do\u011fru Kuzey yar\u0131m k\u00fcrede meydana geldi\u011fi g\u00f6zlenen hava ve mevsim de\u011fi\u015fiminin ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131 cemreler olu\u015fturur\u201d dedi.\u00a0 Prof. Dr. Ekici ilk cemrenin havaya d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ikinci cemrenin 26-27 \u015eubat tarihlerinde suya, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc cemrenin de 5-6 Mart tarihinde topra\u011fa d\u00fc\u015fece\u011fini ifade etti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>\u201cCemre s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc bir\u00e7ok farkl\u0131 anlam\u0131 bar\u0131nd\u0131r\u0131yor\u201d<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arap\u00e7a k\u00f6kenli bir kelime olan cemrenin s\u00f6zl\u00fck anlam\u0131n\u0131n \u2018kor ate\u015f\u2019 oldu\u011funu s\u00f6yleyerek cemrenin bir\u00e7ok farkl\u0131 anlama geldi\u011fini ifade eden Prof. Dr. Ekici, \u201cCemre s\u00f6z\u00fc t\u0131pta; \u00e7ok iltihapl\u0131 bir \u00e7\u0131ban anlam\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. Cemrenin halk hekimli\u011findeki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131; karakabarc\u0131k, kabarc\u0131k, kabarcuk, ate\u015fg\u00f6yn\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Cemre s\u00f6z\u00fc \u0130slami inan\u00e7 ve uygulamalarda da vard\u0131r, ancak olduk\u00e7a farkl\u0131 bir \u015fekilde \u015feytan ta\u015flamada kullan\u0131lan ta\u015flar ve bu ta\u015flar\u0131n at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 yer anlam\u0131nda da kullan\u0131lmaktad\u0131r. Hac\u0131lar\u0131n Kurban Bayram\u0131 g\u00fcnlerinde Mina\u2019da \u015feytan ta\u015flamak i\u00e7in att\u0131klar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck ta\u015flar\u0131n her biri ve bu ta\u015flar\u0131n at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 ayr\u0131 yer anlam\u0131nda Cemre s\u00f6z\u00fc kullan\u0131l\u0131r ve bunun \u00e7okluk \u015fekli cim\u00e2r ve cemer\u00e2tt\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-2458 alignright\" src=\"http:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-5-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-5-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-CEMRE-DUSMESI-5.jpg 750w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>T\u00fcrk halk gelene\u011finde Cemrenin kuzey yar\u0131m k\u00fcrede havaya, suya ve topra\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcne inan\u0131lan ve s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 artt\u0131ran bir meteorolojik de\u011fi\u015fim olarak kabul edildi\u011fini belirten Prof. Dr. Ekici, \u201cAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n derledi\u011fi bilgilere g\u00f6re; Altay T\u00fcrklerinin mitolojisinde hava de\u011fi\u015fimine \u2018\u0130mre\u2019 ad\u0131 verilen cinin neden oldu\u011funa inan\u0131l\u0131r. Bu mitik varl\u0131k ilkbaharda g\u00f6r\u00fcn\u00fcp titrek \u0131\u015f\u0131klar sa\u00e7arak g\u00f6\u011fe y\u00fckselir. Sonra buzlar\u0131n \u00fczerine d\u00fc\u015ferek onlar\u0131 eritir. Oradan da yere girer. Bundan sonra \u0131s\u0131nm\u0131\u015f topraktan buhar y\u00fckselir. \u0130mre bahar\u0131n geli\u015fini temsil eder. T\u00fcrk\u00e7eye Arap\u00e7adan ge\u00e7en Cemre s\u00f6z\u00fcn\u00fcn Altay T\u00fcrkleri aras\u0131nda varl\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lan ve \u2018\u0130mre\u2019 ad\u0131 verilen s\u00f6zc\u00fck ile ayn\u0131 oldu\u011funu kabul eden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar vard\u0131r. Bu s\u00f6z\u00fcn \u00e7e\u015fitli T\u00fcrk leh\u00e7elerinde de\u011fi\u015fik s\u00f6yleyi\u015flerinin oldu\u011fu da iddia edildi\u011fi gibi, baz\u0131 mutasavv\u0131f \u015fairlerin ad\u0131nda bulunan \u2018Emre\u2019 s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u2018a\u015f\u0131k\u2019 anlam\u0131 yan\u0131nda kor, ate\u015f anlamlar\u0131na geldi\u011fi ve tanr\u0131 a\u015fk\u0131yla yan\u0131p tutu\u015fan, kor ate\u015fte yanan anlam\u0131nda oldu\u011fu da iddia edilmektedir\u201d dedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>Cemre, T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde \u00f6nemli yere sahip<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Prof. Dr. Ekici, \u201cTarihleri boyunca hayvanc\u0131 g\u00f6\u00e7ebe k\u00fclt\u00fcr\u00fcn d\u00fcnyadaki en eski ve en zengin k\u00fclt\u00fcrel birikimine sahip olan T\u00fcrkler k\u0131\u015ftan bahara ge\u00e7ilirken s\u0131cakl\u0131k de\u011ferlerinin ne zaman artmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7ok uzun zaman g\u00f6zlemlemi\u015ftir. Bu g\u00f6zlemlerini Altay sahas\u0131nda \u2018\u0130mre\u2019 s\u00f6z\u00fc ile ifade ederken, T\u00fcrk-\u0130slam k\u00fclt\u00fcr dairesine girdikten sonraki d\u00f6nemde \u2018Cemre\u2019 ve \u2018Cemre D\u00fc\u015fmesi\u2019 ile ifade etmi\u015flerdir. T\u00fcrkler hava de\u011fi\u015fimi konusundaki bilgileri her zaman \u00e7ok \u00f6nemsemi\u015f ve \u00f6zelikle bahar ve yaz\u0131n geli\u015fini g\u00f6steren olay ve g\u00fcnleri \u00e7ok sevmi\u015f ve bug\u00fcnlerde ve kutlama yapm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131\u015ftan bahara ge\u00e7i\u015fin ilk habercisi olan cemreyi g\u00f6zlemek ve do\u011faya \u00e7\u0131kma g\u00fcnlerinin yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 haber vermek \u00f6nemli olagelmi\u015ftir. Bu nedenle halk aras\u0131nda; Birinci cemre d\u00fc\u015ft\u00fc, ikincisini bekliyoruz, \u0130kinci cemre d\u00fc\u015ft\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fcn\u00fc bekliyoruz ve \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc cemre sonunda bayram yapaca\u011f\u0131z gibi ifadeler kullan\u0131lmaktad\u0131r. Azerbaycan&#8217;da Nevruz \u00f6ncesinde \u2018Ah\u0131r \u00c7ar\u015famba\u2019 kutlamalar\u0131 var. Bununla cemre aras\u0131nda bir \u00f6rt\u00fc\u015fme oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Bu da g\u00f6steriyor ki Cemreler ve Nevruz aras\u0131nda bir ili\u015fki vard\u0131r. 21 Mart&#8217;taki Nevruza ilk haz\u0131rl\u0131klar cemrelerle ba\u015flamaktad\u0131r\u201d dedi. Ayr\u0131ca Prof. Dr. Ekici, cemre d\u00fc\u015fmesinin edebiyat alan\u0131nda da kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek Divan \u015fairlerinin cemre zamanlar\u0131nda \u00f6nemli ki\u015filere \u00f6vg\u00fc \u015fiirleri olarak\u00a0 \u2018cemreviye\u2019 yazd\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0Halk Bilimci ve T\u00fcrkolog Prof. Dr. Ekici, bahar\u0131n m\u00fcjdecisi \u201cCemre\u201dyi anlatt\u0131 Bahar\u0131n geli\u015finin habercisi cemrenin&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2456,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2455","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gncl"],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-scaled.jpg",2560,1707,false],"thumbnail":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-300x200.jpg",300,200,true],"medium_large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-768x512.jpg",640,427,true],"large":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-1024x683.jpg",640,427,true],"1536x1536":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-1536x1024.jpg",1536,1024,true],"2048x2048":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-2048x1365.jpg",2048,1365,true],"newsphere-slider-full":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-1280x720.jpg",1280,720,true],"newsphere-featured":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-1024x683.jpg",1024,683,true],"newsphere-medium":["https:\/\/www.euegeajans.com\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/EGE-PROF-DR-METIN-EKICI-1-720x380.jpg",720,380,true]},"author_info":{"display_name":"Editor","author_link":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/author\/editor\/"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/category\/gncl\/\" rel=\"category tag\">G\u00fcncel<\/a>","tag_info":"G\u00fcncel","comment_count":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2455","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2455"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2455\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2461,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2455\/revisions\/2461"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2456"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2455"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2455"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.euegeajans.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2455"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}